Kinh tế học: Người biến Kinh tế học thành một môn khoa học Alfred Marshall

0
1368

” Kinh tế học là một môn khoa học nghiên cứu sự sản xuất, phân phối và tiêu dùng hàng hóa và dịch vụ”. Khái niệm về Kinh tế học chắc ai đã học cũng phải đọc câu này vài lần. Tuy nhiện cụm từ “là môn khoa học” thường ta sẽ bỏ qua mà không hiểu hết ý nghĩa của nó. Tại sao kinh tế học lại là một môn khoa học?

Trước năm 1890 thì ngành nghiên cứu về kinh tế không được coi là một môn khoa học. Vì tất cả những lập luận tính toán trước thời điểm đó đều định tính, đơn giản chỉ đưa các tình huống giống như văn mô tả. Trước đó không có đường cung cầu, các đường cận biên, các công thức toán học mô tả các hàm kinh tế.

Toán học, Vật lý học, Hóa học,…là một môn khoa học bởi các lý thuyết của nó được tính toán một cách chính xác. Nếu một ngành liên quan tới xã hội người ta gọi là Khoa học xã hội, liên quan tới các hiện tượng tự nhiên gọi là Khoa học tự nhiên. Thế nên ta có hai cái đại học là Đại học Khoa học xã hội & nhân văn và Đại học Khoa học tự nhiên.

Trước 1980, người ta xếp Kinh tế vào các khoa Chính trị, Thần học,…Nó là một môn học rất nhỏ trong một ngành học, không có ngành kinh tế mà cũng chẳng có trường kinh tế. Đây quả là sự thiệt thòi cho Kinh tế học vốn là thứ mà hàng ngày ta đang phải vận động theo nó.

Khi tác phẩm “Các nguyên lý của kinh tế” ra đời năm 1890 bởi Alfred Marshall thì tên gọi “Kinh tế học” mới chính thức được khai sinh. Marshall đã biến kinh tế trở thành một môn khoa học giống như các môn khoa học khác. Khiến nó trở nên phổ biến như ngày nay, ngày nay có khoa Kinh tế, và cũng có trường Kinh tế.

Tất nhiên Marshall không phải là người duy nhất nghĩ tới việc sử dụng hình học, công thức toán vào trong kinh tế. Nhưng như entry về 7 nguyên nhân nghĩ tới việc có nhắc tới nguyên lý  người ta chỉ nhớ tới người xếp thứ nhất, những người về thứ hai có cống hiến thế nào thì cũng không ai nhớ tới. Trước và trong khi ông nghiên cứu cũng có rất nhiều người như ông. Nhưng ông tác phẩm của ông là hoàn chỉnh và sâu sắc nhất.

 

Marshall cũng là người tạo lên một trường phái riêng gọi là trường phái Cambridge (nằm trong trường phái Tân cổ điển, là một nhánh của trường phái Tân cổ điển).

 

Quan điểm của Alfred Marshall:

  • Adam Smith theo định hướng tự do thị trường. Nhà nước càng ít can thiệp càng tốt. Marx thì ngược lại chủ trương kế hoạch hóa tập trung. Marshall ủng hộ thị trường tự do nhưng không hoàn toàn, ông cho rằng thị trường không thể tự điều chỉnh tới mức tối ưu, nếu có thì phải cần thời gian rất dài, lúc đó hậu quả đã diễn ra rồi. Do vậy vẫn cần có sự quản lý của nhà nước. Ông ảnh hưởng rất lớn tới quan điểm của người học trò sau này cũng nổi tiếng không kém là Maynard Keynes.
  • Ông cũng bị ảnh hưởng bởi cuốn “Nguồn gốc các loài” của Darwin giống như Marx. Ông cho rằng quá trình phát triển của kinh tế học từ trước thời của Adam Smith thực tế là không thay thế nhau mà là sự tiến hóa dần dần. Các trường phải kinh tế không đánh nhau mà là sự phát triển dần đến một thứ ngày càng tốt hơn.
  • Marshall làm rõ hơn Bàn tay vô hình vận hành ra sao, đó là dựa vào quan hệ cung cầu. Chính cung cầu điều tiết việc nhà sản xuất làm ra bao nhiêu sản phẩm và bán với giá bao nhiêu, người tiêu dùng mua cái gì và mua với giá bao nhiêu.
  • Giá hàng hóa được quyết định bởi cung cầu. Marx phân ra làm giá trị sử dụng và giá trị trao đổi nhưng Marshall cho rằng giá trị sử dụng không quan trọng, giá trị trao đổi mới là quan trọng và rõ ràng. Giá trị trao đổi được quyết định bởi cung cầu.
  • Ông đưa ra hệ số co giãn của cầu chỉ mối quan hệ giữa lượng cầu và mức giá. Nó giúp cho các nhà sản xuất quyết định mức sản lượng và giá làm sao có lợi nhất. Trong thực tế DN không cần sản xuất tới sản lượng mà tại đó chi phí cận biên bằng với doanh thu cận biên mới có lợi nhuận tối đa.
Khi Darwin cho ra đời cuốn “Nguồn gốc các loài” vào năm 1859, nó ảnh hưởng rất sâu rộng tới các ngành khác. Có hẳn một trường phái Chủ nghĩa Darwin xã hội trong đó cho rằng con người không nên giúp đỡ những người nghèo đói, bệnh tật,…vì việc đó là phản tự nhiên. Gen xấu sẽ vẫn duy trì khiến cho con người ngày càng yếu đi thay vì ngày càng khỏe hơn theo quy luật tự nhiên. Chủ nghĩa này mặc dù bị chỉ trích vẫn còn vương vấn tới ngày nay.

Trường phải cố điển ( đại diện là Adam Smith và Ricardo) cho rằng giá trị hàng hóa được xác định bởi chi phí sản xuất, đặc biệt là lao động. Ví dụ nếu như chi phí sx để tạo ra một cốc bia là 10.000 đồng thì giá trị hàng hóa của cốc bia là 10.000 đồng. Trường phải tân cổ điển thời điểm đầu cho rằng giá trị hàng hóa được quyết định bởi mức độ thỏa mãn (thỏa dụng) của người tiêu dùng, người tiêu dùng uống cốc bia và cảm nhận nó giá trị bao nhiêu. Trường phái Cambrige cho rằng giá trị hàng hóa là sự kết hợp của cả hai: Chi phí sản xuất và mức độ thỏa mãn của người tiêu dùng giống như hai lưỡi của một cái kéo.

truong-phai-cambrige

Comments

comments

LEAVE A REPLY