5 nguyên tắc sống đơn giản ( P3: The Winner Takes It All)

9
1886

Những thế hệ 7x, 8x hẳn không thể không biết bài hát này, đó là bài hát của ban nhạc ABBA. Tôi đã mở hết các lá bài nhưng vẫn là người thua cuộc, cô ý đã thắng và cô ý đã có tất cả, người thua cuộc thì nhỏ bé bên người chiến thắng. Lời bài hát như văng vẳng bên tai ta, thật phù hợp với những ai đang thất tình.

Trong entry này tôi sẽ nêu lên hai ý quan trọng:

  • Người thắng là người có tất cả
  • Cho dù thế nào thì kết quả mới là thứ quan trọng.

Chắc hẳn bạn là nghe câu “Thắng làm vua, Thua làm giặc”. Thắng vừa có tiếng mà lại vừa có miếng. Và cái gì quyết định ranh giới giữa thắng và thua? Trong chiến tranh đôi khi đó chỉ là một cá nhân đơn lẻ, có thể là một sự kiện nhỏ nào đó. Nếu không phải là Tướng Giáp thì cuộc chiến tranh Việt Nam có thể dài hơn hoặc cũng có thể là ngắn hơn, thậm chí có thể ảnh hưởng tới cả sự tồn tại của bạn. Các cuộc chiến tranh thế giới hay vụ thanh tra ở Bộ Thương Mại đều bắt nguồn những từ một sự kiện nhỏ (tất nhiên đôi khi nó chỉ là cái cớ).

Trong các cuộc tranh cử tổng thống như ở Mỹ hay Pháp, người ta còn moi móc ra những sự kiện từ xưa xửa là xưa ra để hạ thấp nhau. Ví như vụ của ông Trump với một cô nào đó bị quy kết là đối xử phân biệt với phụ nữ. Ứng cử viên tổng thống Pháp tuần trước còn đang chắc 100% thì tuần này đã bị khui ra việc trả lương cho vợ làm trợ lý khống, tan tành giấc mơ tổng thống.

Cá nhân ta cũng vậy, quyết định giữa thắng và thua của chúng ta cũng chỉ từ một yếu tố nhất định nào đó. Yếu tố đó có thể là quan trọng với công việc này nhưng không quan trọng với công việc khác, có thể quan trọng với tổ chức này nhưng lại không quan trọng với tổ chức khác.

Một nguyên lý mà tôi đã nhắc tới trong các entry về Hoàn thiện bản thân đó là người ta chỉ nhớ tới người về nhất. Trong thể thao bắn súng, tôi và bạn chỉ biết tới Hoàng Xuân Vinh, cũng chỉ biết tới video Hoàng Xuân Vinh bắn phát cuối cùng. Bạn có nhớ tới ai đó cùng đoàn với Hoàng Xuân Vinh không? hoặc bạn có nhớ tới một đoạn bắn súng nào khác không?

Bạn có nhớ ai lên mặt trăng cùng Amstrong? Những phụ tá cùng Bill Gates thành lập lên đế chế Microsoft? Trong toàn bộ sự thành đạt của Steve Jobs, bạn có nhớ tới một cái tên nào khác không? Trong cả quãng đời của bạn đã trải qua, có phải bạn nhớ toàn bộ các sự kiện hay chỉ nhớ tới một số sự kiện nhất định nào đó?

Edison sáng chế ra bóng đèn, Adam Smith viết “Của cải các quốc gia”, Tổng thống Mỹ là Donald Trump,…..

Người ta chỉ nhớ tới người thứ nhất, người thứ hai về sau không ai còn nhớ nữa. Ta chỉ nhớ các sự kiện ấn tượng, các sự kiện lặp đi lặp lại hàng ngày ta không nhớ được, không thể nhớ được là buổi sáng cách đây 1 tuần mình ăn gì vì sáng nào chẳng ăn.

Và người thứ nhất cũng là hưởng lợi nhất.

Nếu bạn định quảng cáo cho một nhãn hàng nào đó thì chắc chắn bạn phải chọn người mà nhiều người biết tới nhất. Quảng cáo cafe thì cố mà mời Hoàng Xuân Vinh với khẩu hiệu “Cafe giúp bạn tập trung đạt mục tiêu”, nếu thuê một ông bắn súng nào đó, kể cả ông ý có giỏi thứ hai sau Hoàng Xuân Vinh thì cũng vô dụng.

Nếu bạn định mở một khóa học về khởi nghiệp thì mời Trương Gia Bình chắc ok hơn một cái tên nào đó không ai biết. Định mở một quán ăn nhanh theo mô hình Nhượng quyền thì chắc cũng phải chọn một thương hiệu mạnh, tốt nhất là mạnh nhất. Nếu bạn ham thích cầu lông thì chắc cũng phải chọn thương hiệu tốt nhất (ví như Yonex, hình như thế :P). Nếu định mua điện thoại xịn thì chắc phải là Iphone 7.

Sếp sẽ giao cơ hội cho những người mà anh ta cho rằng là giỏi nhất nhằm tăng cơ hội thành công của một dự án. Khách hàng sẽ giao cho người bán hàng, công ty giỏi nhất để lợi nhất.

Tóm lại không cần biết khoảng cách giữa thằng nhất và thằng nhì bao nhiêu, thắng nhất là thằng có tất cả.

Điều này dẫn ta tới một kết luận: Thu nhập không phải là một đường thẳng tuyến tính, giữa người nhất và người nhì không phải tỷ lệ theo vị trí anh ta đang đứng mà đó là sự đột biến. Nếu bạn ngủ yên ở vị trí giữa và nghĩ rằng thằng giỏi hơn mình cũng chỉ nhận được từng thế là bạn đã sai lầm. Quan hệ giữa thu nhập và năng lực là quan hệ phi tuyến mà càng giỏi lên thì hệ số sẽ càng cao hơn.

Ngay cả việc tích lũy tiền bạc, chúng ta cũng hay nghĩ đơn thuần theo kiểu tuyến tính. Mỗi tháng tiết kiệm 1 tr, 12 tháng thì có 12 triệu, 10 năm thì có 120 triệu. Ý nghĩ kéo theo việc bạn chẳng muốn tiết kiệm cũng giống như bạn chẳng muốn cố gắng gia tăng năng lực. Hầu hết mọi thứ tăng trưởng hay lụi tàn đều theo quy luật phi tuyến.

Nếu là một nhân viên bình thường hãy cố gắng là thằng giỏi nhất trong nhóm.

Nếu đã là người giỏi nhất trong nhóm hãy là người giỏi nhất trong phòng.

Nếu đã là người giỏi nhất trong phòng thì hãy là người giỏi nhất trong công ty.

Nếu đã là người giỏi nhất trong công ty hãy là người giỏi nhất trong nghề nghiệp đó.

 

Vòng tròn của thằng Nhất

Thằng nhất thường được cung cấp các nguồn lực tốt nhất. Họ được cung cấp những người chơi cùng tốt nhất (giống như đội bóng), họ được cung cấp phương tiện tốt nhất, họ không bị giao những việc lặt vặt (vì lặt vặt hãy để người yếu hơn), họ được cung cấp cơ hội tốt nhất.

Tóm lại chắc chắn bạn sẽ đối xử với một cái điện thoại 24 triệu khác với một cái điện thoại 2 triệu. Một cái xe máy 100tr với một cái 10 triệu, một cái áo 3 triệu với một cái áo 50.000.

Một người giỏi sẽ được cung cấp các điều kiện tốt nhất để họ có thể biến mọi cơ hội tốt nhất thành giá trị. Họ sẽ ngày càng giỏi nhất.

Nếu người giỏi nhất được giao một việc khó khăn nhất thì nếu thất bại họ cũng ít bị đánh giá hơn những người thấp hơn. “Đã giao cho thằng giỏi nhất rồi mà nó còn chẳng làm được huống hồ thằng dốt hơn” VS “Giá mà mình giao cho thằng giỏi nhất thì mọi việc đã không tiến triển như thế”.

Túm lại hãy là nhất bằng chính thực lực của mình.

 

Cho dù thế nào thì kết quả mới là quan trọng

Ta hay nghe câu “Kết quả không thể biện minh cho tiến trình” hoặc ngược lại “Tiến trình không thể biện minh cho kết quả”. Túm lại thế cái nào đúng cái nào sai? Câu trả lời là còn tùy thuộc vào đó là cái gì. Đọc thêm bài Chủ nghĩa vị lợi.

Trong bài hát “The winner takes it all”, nhân vật chính của chúng ta là người thua cuộc. Cho dù cô ý có biện minh về những gì mình đã làm, đã cố gắng, đã nỗ lực thì rốt cục cô vẫn là người thua cuộc.

Cho dù anh đánh cờ hay thế nào trong ván cờ nhưng cuối cùng anh thua thì anh vẫn cứ là thua. Trong cuộc sống hay công việc nếu ta để ý quá nhiều cái lợi trước mắt, những vật cản nhỏ giữa đường, những nước cờ cũ mà ta đã đi thì ta dễ bị cuốn vào nó. Cũng giống như việc đánh cờ, đôi lúc bạn phải biết hi sinh những quân cờ để có thể thắng cả ván cờ. Người ta không quan tâm bạn đánh như thế nào, người ta chỉ hỏi bạn thắng hay thua. Cuộc đời là một ván cờ, công việc là một ván cờ, hạnh phúc của bạn cũng là một ván cờ.

 

Cùng để lên đỉnh Everest, mỗi người sẽ làm các cách khác nhau với các công sức phải bỏ ra khác nhau. Đối với chúng ta đó có thể là một việc quá sức hoặc hi sinh nhiều thứ để đạt được. Đối với những người khác thì đó cũng giống như một cuộc dạo chơi. Tương tự, việc nào cũng thế, đối với mỗi người khác nhau thì sự cố gắng bỏ ra cũng khác nhau.

Khi chúng ta phải rất nỗ lực để hoàn thành một việc nào đó chúng ta thường thổi phồng cái thành quả đó lên. Chúng ta nghĩ rằng chỉ có mình mới làm được, rằng mình phải thức khuya dậy sớm, phải hi sinh gia đình bạn bè, phải tự bỏ ra nhiều tiền. Thực tế khi đánh giá giá trị của một cái gì đó người ta dựa vào kết quả cuối cùng chứ không phải phụ thuộc vào tiến trình làm ra nó. Đồ thủ công có thể đắt vì nó được người ta làm bằng tay, nhưng nếu nó không tốt, không đẹp hơn so với hàng sản xuất dây chuyền thì giá của nó cũng không thể cao hơn được.

Cái chúng ta làm ra phải là nhất thì chúng ta mới nên tự hào. Nếu cái ta làm ra người khác cũng làm được, thậm chí còn tốt hơn thì lẳng lặng mà nghiên cứu làm sao tốt hơn họ.

Cứ thử hỏi cái đứa học giỏi nhất trong lớp. Tỷ lệ thứ bậc giữa nó và bạn không hề đồng nhất với tỷ lệ của chi phí bỏ ra. Nó không bỏ ra thời gian học nhiều hơn bạn, nó học có vẻ thoải mái còn hơn bạn. Tố chất đúng là cũng ảnh hưởng không nhỏ nhưng phương pháp mới là cái quan trọng. Đứa đi học thêm tối ngày chưa chắc đã học giỏi hơn đứa không đi học thêm. Đứa học giỏi nhất lớp chưa chắc sau này đã thành công nhất.

Tóm lại:

  • Nhất là có tất cả.
  • Muốn thành công bạn phải là Nhất.
  • Muốn là Nhất thì bạn phải tích tụ năng lực.
  • Muốn tích tụ năng lực thì phải từng bước.
  • Tích tụ năng lực cũng giống như tích tụ tiền. Lúc đầu sẽ khó, sau rồi sẽ dễ dần, tới một lúc thì nó diễn ra một cách tự nhiên mà không đòi hỏi nhiều sự cố gắng. Tương tự như quay một cái bánh đà hay đẩy một cái ô tô, lúc đầu sẽ nặng, lúc sau có đà sẽ nhẹ dần.
  • Nếu như cái bạn đang làm quyết định tới sự thành công của bạn nhưng đó lại không phải là cái bạn có khả năng làm giỏi nhất thì phải xem xét lại một chút. Dù sao thì khỉ và cá không thể thi bơi hay thi leo cây cùng nhau được.

 

5 nguyên tắc sống đơn giản ( P2: Mọi thứ đều vận hành theo quy luật)

5 nguyên tắc sống đơn giản ( P1: Dẫn nhập và nguyên tắc đầu tiên)

 

Comments

comments

9 COMMENTS

  1. Anh chỉ cần nói là đạt dc kết quả xuất sắc được tổ chức, xã hội ghi nhận là được. Vì mục tiêu mình muốn nhấn mạnh người ta chỉ quan tâm kết quả và sản phẩm đầu ra chứ không quan tâm đến quá trình…

  2. Em nghĩ quy luật này chưa chắc đã đúng hết !

    Ví dụ như điện thoại, samsung là kẻ thứ nhì, nhưng họ vẫn tồn tại, vẫn phát triển bình thường.

    Trong học tập, kẻ nhất và kẻ nhì cũng không quá khác biệt nhau.

    Những ví dụ anh nói, nó chỉ ở các cuộc thi mới có kẻ nhất kẻ nhì.

    Trong kinh doanh, kẻ số 1 được tất cả mọi ng chú ý, nhưng vẫn có kẻ số 2 số 3 … tạo nên bức tranh thị trường hoàn chỉnh.

    Họ tập trung vào thị trường ngách, bán cho các đối tượng tầng lớp khác nhau, họ vẫn thu lợi, vẫn thành công mà đâu cần làm kẻ dẫn đầu ?

    Anh kết luận, muốn thành công ai cũng phải là nhất, vậy chẳng lẽ thứ nhì là thất bại sao ?

    Nếu một đứa trẻ chỉ chăm chăm vào nhất, thử hỏi sao nó có thể phát triển bt đc ?

    Nó muốn nhất lớp, nhất trường, nhất quận, nhất thành phố, nhất quốc gia, nhất khu vực hay nhất thế giới mới là đủ ???

    Kinh doanh, ai cũng chăm chăm vào nhất thì chắc chắn chuốc lấy thất bại, apple số 1 – ok không bàn cãi.
    Samsung số 2
    Oppo số 3
    Lg số 4

    Ai cũng có phần, không ai là người thất bại cả.

    Vài quan điểm cá nhân của em ạ !

    • Dear em;
      Cảm ơn em đã comment, anh thích những comment như vậy vì nó giúp anh có cơ hội giải thích hơn.

      Em nói đúng, nhì không phải là không có gì. Ví dụ như trong thị trường điện thoại có Apple là kẻ dẫn đầu, Samsung là kẻ thách thức và rất nhiều kẻ đi theo như OPPO, HTC, ASUS.

      Apple mỗi năm ra 2 lần, mỗi lần 2 mẫu bán với giá trên trời. Samsung thì có bao nhiều dòng điện thoại không ai nhớ nổi giá luôn thấp hơn Apple rất nhiều. Sau vụ Galaxy note bị trục trặc thì Samsung chỉ còn lại dòng Galaxy S còn có thể là đối thủ của Iphone.

      Samsung rất muốn nhất và họ luôn cố gắng để là nhất, là người dẫn dắt được thị trường và họ đúng là đã đi đầu ở một số lĩnh vực như màn hình cong, đồng hồ thông minh, kính ba chiều,….

      Samsung cũng hướng tới doanh thu cao nhất nhờ vậy có thể lợi nhuận trên mỗi đầu sản phẩm không nhất nhưng lợi nhuận tổng thể lại nhất. Họ ra các sản phẩm đánh vào tất cả các phân khúc của thị trường mặc dù rằng điều này sẽ khiến họ mất tập trung chăm sóc cho một dòng cụ thể như Apple.

      Kẻ ăn theo như OPPO, HTC, Sony,…. họ sẽ không cố gắng như Samsung, họ đợi Apple hay Samsung ra một cái gì đó hay ho. Thấy thị trường chấp nhận thì họ sẽ nhanh chóng ra sản phẩm có công nghệ tương tự. Họ sẽ phải rất nhanh, càng nhanh càng tốt.

      Như vậy em thấy là mỗi một đối tượng trong ngành sẽ chọn cho mình một cái họ theo đuổi tốt nhất. Người dẫn đầu nghiên cứu công nghệ mới tốt nhất nhờ vậy dẫn dắt được thị trường. Kẻ thách thức cố gắng theo đuổi, họ chọn một cái nhất nào đó như cung cấp một sản phẩm đa dạng, đi theo một hướng nào đó mà kẻ đứng đầu không quan tâm. Kẻ ăn theo thì đưa ra sản phẩm nhanh nhất kể từ khi kẻ dẫn đầu đưa ra.

      Tất cả đều nhằm tới một cái nhất nào đó, cái mà họ làm tốt nhất. Tuy nhiên lợi ích nhận được thì khác nhau. Lợi nhuận mà Apple nhận được khi bán Iphone 7 (21 tr/cái) cao hơn nhiều so với lợi nhuận của Samsung khi bán Galaxy S 7 ( 14tr/cái) và càng cao hơn so với OPPO.

      Tóm lại có rất nhiều hướng để theo đuổi là Nhất. Người nhanh nhất, người nâng vật nặng nhiều nhất, người nhảy cao nhất, người giỏi lập trình nhất, người giỏi đồ họa nhất. Nếu chỉ lấy điểm số trong trường học làm cơ sở thì đúng là chỉ có một cái nhất tuy nhiên cũng có người giỏi toán nhất, giỏi văn nhất, giỏi lịch sử nhất.

      Mấu chốt cuối cùng là mỗi người, mỗi công ty nhận thức được mình có thể nhất cái gì để theo đuổi em ạ.

      anh V.D

      • Dạ em cảm ơn anh ạ !

        Tại em sợ nếu nhiều bạn mà đọc cái này mà không hiểu kỹ sẽ cảm thấy tự ti và chán nản ạ,

        Nên em cũng mong là đóng góp thêm 1 góc nhìn để cho các bạn ấy tự tin hơn và cố gắng hơn nữa ạ !

        • 🙂 Chủ yếu anh mong mỗi người hướng tới cái nhất để cố gắng. Cho dù cuối cùng họ không nhất thì cũng ở vị trí thứ nhì hay ba. Nếu mình chỉ đơn giản hướng tới bình thường thì mình sẽ không cố gắng vì vậy kết cục là bình thường.

LEAVE A REPLY